Kek- Cổ Thần Bóng Tối

0
806

Trước khi có ánh sáng, trước khi có nước, trước khi có thần Ra hay bất cứ thứ gì có hình dạng, tồn tại một thứ mà người Ai Cập cổ gọi là bóng tối nguyên thủy. Đó không phải bóng tối bình thường như đêm tối hay căn phòng không đèn. Đó là sự vắng mặt hoàn toàn của mọi thứ, kể cả ánh sáng. Và cái bóng tối đó có tên là Kek.

Kek thuộc về Ogdoad, nhóm tám vị thần nguyên thủy được thờ phụng tại thành phố Hermopolis. Tám vị thần này không phải thần theo nghĩa thông thường. Họ là những khái niệm trừu tượng được nhân cách hóa, tám lực lượng tồn tại trước khi vũ trụ có hình dạng. Tám vị đó gồm bốn cặp nam nữ, mỗi cặp đại diện cho một thuộc tính của hỗn mang nguyên thủy.

Cặp thứ nhất là Nun và Naunet, đại diện cho nước nguyên thủy. Cặp thứ hai là Heh và Hauhet, đại diện cho sự vô tận. Cặp thứ ba là Amun và Amaunet, đại diện cho sự ẩn giấu. Và cặp thứ tư là Kek và Kauket, đại diện cho bóng tối.

Kek được vẽ là người đàn ông đầu ếch. Vợ ngài Kauket là người phụ nữ đầu rắn. Hình dạng ếch và rắn không phải ngẫu nhiên. Ếch sống trong bùn và nước, sinh sôi vào những thời điểm chuyển giao kỳ lạ, và tiếng kêu của chúng vang lên trong bóng tối. Rắn uốn lượn và nằm im trong bóng tối. Cả hai đều là sinh vật của thế giới trước khi ánh sáng thống trị.

Điều làm Kek khác với Apophis là bản chất của ngài không phải ác. Apophis muốn hủy diệt ánh sáng vì thù ghét. Kek chỉ đơn giản là bóng tối, trung lập và không có ý chí riêng. Ngài không chống lại Ra mà tồn tại song song với Ra như hai mặt của cùng một chu kỳ. Không có ban ngày mà không có ban đêm. Không có ánh sáng mà không có bóng tối. Kek là phần còn lại khi ánh sáng tắt.

Thật ra Kek và Kauket còn được gọi bằng những cái tên thú vị. Kek là “người kéo ánh sáng lên” còn Kauket là “người kéo đêm lên”. Hai danh hiệu đó nghe có vẻ mâu thuẫn nhưng thực ra rất hợp lý theo tư duy Ai Cập. Bóng tối là điều kiện cần thiết để ánh sáng xuất hiện có ý nghĩa. Nếu không có đêm thì bình minh không có gì để thắng lướt. Kek chuẩn bị cho sự ra đời của Ra mỗi ngày bằng cách trải bóng tối ra để ánh sáng có chỗ mà mọc lên.

Theo thần thoại Hermopolis, tám vị thần Ogdoad cùng nhau tạo thành gò đất nguyên thủy Benben. Từ trên gò đó một bông hoa sen nổi lên trên mặt nước Nun. Khi bông hoa nở ra, thần Ra xuất hiện từ bên trong và ánh sáng đầu tiên rọi lên vũ trụ. Vai trò của Kek và các vị Ogdoad không phải tạo ra Ra mà là tạo ra môi trường cho Ra ra đời. Bóng tối là cái nôi của ánh sáng.

Sau khi Ra xuất hiện và vũ trụ có trật tự, Ogdoad không biến mất mà rút lui vào cõi âm phủ. Theo truyền thuyết Hermopolis, xác của tám vị thần Ogdoad được chôn cất tại đền Medinet Habu ở Thebes. Các Pharaoh thời La Mã vẫn còn đến đây thực hiện nghi lễ tưởng nhớ mỗi mười năm một lần.

Có một điều ngoài lề khá thú vị về cái tên Kek trong thế kỷ hai mươi mốt. Các cộng đồng internet phương Tây đã biến Kek thành nhân vật meme với hình dạng chú ếch Pepe. Điều đó hoàn toàn không liên quan đến thần thoại Ai Cập thật sự, nhưng thực tế rằng vị thần đầu ếch đại diện cho bóng tối nguyên thủy bỗng trở thành biểu tượng văn hóa internet là một trong những trùng hợp kỳ lạ nhất trong lịch sử thần thoại hiện đại.